Ô nhiễm do rác thải nhựa hay còn gọi là “ô nhiễm trắng” đang là một trong những vấn đề môi trường toàn cầu. Lượng rác thải nhựa đang ngày càng gia tăng nếu chúng ta không có các giải pháp hữu hiệu, kịp thời thì những tác động tiêu cực từ rác thải nhựa sẽ trở nên rất nghiêm trọng.
Theo báo cáo năm 2018 của Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (UNEP), mỗi năm thế giới sản xuất 400 triệu tấn nhựa. Ước tính với mức tiêu thụ nhựa như hiện nay và hiện trạng quản lý rác thải nhựa không được cải thiện, thì đến năm 2050 trên thế giới sẽ có khoảng 12 tỷ tấn rác thải nhựa bị thải ra môi trường, gây ra “ô nhiễm trắng”. Theo các chuyên gia nhận định, “Rác thải nhựa chỉ phân hủy được trong điều kiện rất đặc biệt, điều kiện bình thường không phân hủy được, tồn tại mãi, gây hệ lụy rất lớn, ảnh hưởng xấu tới môi trường và sức khỏe con người”.
Vào đầu tháng tư năm 2019, người ta tìm thấy xác một con cá nhà táng mang thai dạt vào bờ biển Sardinia, Italy, chứa 22 kg rác thải nhựa trong bụng và phôi thai đã chết. Cá nhà táng là loài cá voi có răng lớn nhất còn sống trên thế giới. Và đây đã là chú cá voi thứ 2 được tìm thấy đã chết do rác thải nilon trong năm 2019. Cách đây 1 tháng, xác một chú cá voi cũng được tìm thấy tại bờ biển Philippines với 40 kg rác thải nilon bên trong bụng. Không chỉ riêng cá voi mà còn rất nhiều loài sinh vật biển khác bị giết hại bởi rác thải nilon. Trong đó không ít loài đang đứng bên bờ vực tuyệt chủng. Cảnh tượng này sẽ còn tiếp diễn nếu như loài người chúng ta vẫn tiếp tục lạm dụng việc sử dụng túi nilon và đồ nhựa tiện lợi. Và chính con người sẽ sớm trở thành nạn nhân tiếp theo của rác thải nilon.
Theo các chuyên gia môi trường, để giải quyết tình trạng ô nhiễm nhựa, điều quan trọng là mọi người cần phải nhận thức đầy đủ về những tác hại của nhựa đối với môi trường. Mỗi cá nhân cần tự ý thức trách nhiệm của mình trong việc giảm thiểu rác thải nhựa, lan tỏa ý thức đến người thân và mọi người xung quanh.
Kính thưa quý vị và các bạn thân mến,
Cùng với những vết thương tâm lý, xã hội của con người trong thời đại kỹ thuật số, chúng ta còn phải lưu tâm đến một vết thương khác, sâu sắc và lan rộng hơn: Sự tổn thương môi trường, như Đức Thánh Cha Phanxicô đã đề cập trong tông huấn “Laudato Si”. Tựa đề lấy cảm hứng từ lời cầu của thánh Phanxicô: ‘Laudato sí, mí Signore” (Lạy Chúa của con, chúc tụng Chúa). Trong bài ca của các thụ tạo có nhắc nhớ rằng trái đất là căn nhà chung của chúng ta, “cũng như người chị chúng ta, chúng ta chia sẻ cuộc sống với chị ấy, và như người mẹ tươi đẹp đón nhận chúng ta trong vòng tay của mẹ”.
Thế nhưng, mối dây liên kết giữa chúng ta với mọi sinh vật được Thiên Chúa thiết lập ngay từ lúc khởi đầu đang bị đe dọa vì sự lạm dụng, khai thác bạo lực duy lợi nhuận, ích kỷ của con người. Ngài đã nhận định “khi con người không còn nhìn nhận vị thế đúng đắn của mình so với thế giới và tự tham chiếu, chỉ quy hướng mọi sự về mình và quyền lực của mình. Từ đó nảy sinh chủ trương “sử dụng rồi vứt bỏ” biện minh cho mọi thứ gạt bỏ, dù là môi trường hay con người, đối xử với tha nhân và thiên nhiên như những đồ vật và dẫn tới vô số những hình thức thống trị.”
Thật vậy, xã hội hiện đại đang thịnh hành xu hướng: Chuộng sự tiện lợi, nhanh chóng và hiệu quả, nhằm đối phó với nhịp sống tất bật và áp lực đô thị. Sự tiện lợi được thể hiện qua việc sử dụng tư duy thực dụng, ưu tiên các giải pháp tối ưu hóa thời gian và công sức dẫn đến thói quen tiêu dùng thiếu trách nhiệm với môi trường. Từ tâm lý thích sự tiện lợi và thiếu ý thức của một số người đã, đang gây ra hậu quả nghiêm trọng cho môi trường sống và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người cũng như các loài sinh vật khác.
Là người môn đệ thừa sai, mỗi người Kitô chúng ta được mời gọi hãy là ánh sáng chữa lành vết thương trong công trình sáng tạo của Thiên Chúa, bằng đời sống chứng tá và những hành động thiết thực như: Học hỏi Lời Chúa, các tông huấn của Giáo Hội. Đặc biệt là tông huấn “Laudato si” của Đức Giáo hoàng Phanxico để thắp lên nơi chúng ta ý thức mới về giá trị thiêng liêng của môi trường, trong việc hạn chế và tiến tới loại bỏ túi ni lông trong sinh hoạt hằng ngày, chọn lựa sản phẩm tái sử dụng, giảm lãng phí và sống tiết kiệm hơn — để truyền lại cho con cháu một môi trường lành mạnh, trong sạch. Đức Thánh Cha mời gọi tha thiết mỗi người – cá nhân, gia đình, tập thể địa phương, quốc gia và cộng đồng quốc tế, hãy “hoán cải về môi sinh”. Theo kiểu nói của Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, nghĩa là “đổi hướng”, đón nhận vẻ đẹp và trách nhiệm dấn thân để “săn sóc căn nhà chung”. Dẫu còn nhiều thách đố trước mắt, nhưng những hành động tưởng chừng đơn giản này mang sức mạnh biến đổi lớn lao khi được thực hiện với ý thức và tình yêu. Xin cho Lời Chúa đánh động lòng chúng ta, để vượt qua ích kỷ và thói lười biếng, cùng tỏa sáng tình yêu cứu chữa của Thiên Chúa cho những vết thương của thế giới hôm nay.
Lạy Chúa toàn năng, Đấng dựng nên trời đất và muôn loài, chúng con xin chúc tụng Chúa. Xin thắp lên trong lòng chúng con tình yêu sâu sắc đối với công trình sáng tạo của Ngài. Xin mở mắt và biến đổi lương tâm chúng con, để chúng con nhận ra trách nhiệm chăm sóc ngôi nhà chung, như món quà quý giá mà Ngài trao phó cho chúng con. Xin cho chúng con biết can đảm trở thành ánh sáng chữa lành những vết thương của thiên nhiên hôm nay. Chúng con xin ngợi khen Chúa và chúc tụng Chúa đến muôn đời. Amen.
Bích Liễu
Trích nguồn: vietnamese.rvasia.org
