Lời Chúa: Mt 6, 1-6.16-18
1 Khi ấy, Đức Giêsu nói với các môn đệ rằng: “Khi làm việc lành phúc đức, anh em phải coi chừng, chớ có phô trương cho thiên hạ thấy. Bằng không, anh em sẽ chẳng được Cha của anh em, Đấng ngự trên trời, ban thưởng. 2 Vậy khi bố thí, đừng có khua chiêng đánh trống, như bọn đạo đức giả thường biểu diễn trong hội đường và ngoài phố xá, cốt để người ta khen. Thầy bảo thật anh em, chúng đã được phần thưởng rồi. 3 Còn anh, khi bố thí, đừng cho tay trái biết việc tay phải làm, 4 để việc anh bố thí được kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh. 5 Và khi cầu nguyện, anh em đừng làm như bọn đạo đức giả: chúng thích đứng cầu nguyện trong các hội đường, hoặc ngoài các ngã ba ngã tư, cho người ta thấy. Thầy bảo thật anh em: chúng đã được phần thưởng rồi. 6 Còn anh, khi cầu nguyện, hãy vào phòng, đóng cửa lại, và cầu nguyện cùng Cha của anh, Đấng hiện diện nơi kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh. 16 Rồi khi ăn chay, anh em chớ làm bộ rầu rĩ như bọn đạo đức giả: chúng làm cho ra vẻ thiểu não, để thiên hạ thấy là chúng ăn chay. Thầy bảo thật anh em, chúng đã được phần thưởng rồi. 17 Còn anh, khi ăn chay, nên rửa mặt cho sạch, chải đầu cho thơm, 18 để không ai thấy là anh ăn chay ngoại trừ Cha của anh, Đấng hiện diện nơi kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả lại cho anh”.
Suy niệm: Lòng thương xót của Thiên Chúa và tội lỗi con người
Mùa Chay nhắc nhở con người nhiều điều: trước hết đó là thân phận mỏng giòn của con người mà qua nghi thức xức tro cho thấy. Chính trong nghi thức ấy chúng ta công bố lời này: “Hãy nhớ mình là bụi tro và sẽ trở về với bụi tro”. Tiếp theo là sự yếu đuối và tội lỗi của con người. Vì thế, trong một công thức khác chúng ta đọc : “Hãy ăn năn sám hối và tin vào Tin Mừng”. Tuy nhiên, tình thương của Thiên Chúa lớn hơn những tội lỗi mà con người xúc phạm đến Người. Thiên Chúa sẵn sàng tha thứ tất cả nếu con người biết ăn năn sám hối.
Các bài đọc Lời Chúa hôm nay cung cấp cho chúng ta những khía cạnh khác nhau của Mùa Chay. Trong bài đọc thứ nhất, ngôn sứ Giôen nhắc nhở con người chú ý đến hai khía cạnh: hãy xé lòng chứ đừng xé áo và thực hành việc sám hối cộng đoàn. Đây là những yếu tố cần thiết phải xuất phát từ cõi lòng, từ bên trong của con người. Hành động sám hối không thể chỉ là những diễn ta bên ngoài mà không có sự hoà hợp từ bên trong. Nếu không có sự hoà hợp đó, hành động bên ngoài cũng chỉ là một hình thức che đậy chẳng kín đáo. Vì nếp sống “hai mặt” sẽ bị phát giác và người phát giác ra điều đó trước tất cả là Thiên Chúa. Thiên Chúa là Đấng thấu suốt mọi sự trong tâm hồn, những lễ nghi hay hành động hợi hợt bên ngoài sẽ không đủ để được Người tha thứ.
Và mọi hành động của con người cũng làm tác động đến những người khác nữa. Vì thế, Thiên Chúa cũng sẽ hỏi chúng ta về tương quan của chúng ta với những anh chị em khác.
Trong bài đọc thứ hai, thánh Phaolô nhấn mạnh đến sự thuận tiện của thời gian để con người làm hoà với Thiên Chúa. Thánh tông đồ nói : “Đây là thời Thiên Chúa thi ân, đây là ngày Thiên Chúa cứu độ”.
Quả thật, Mùa Chay là mùa hồng ân, mùa Thiên Chúa giáng phúc thi ân, mùa con người có cơ hội nhìn lại và định vị lại cuộc đời mình để biết mình đang ở đâu trong hành trình về nhà Cha trên trời. Nếu đã đi trật đường, Mùa Chay cung cấp cho chúng ta phương dược để chỉnh sửa lại lối đi của chúng ta sao cho thẳng lối ngay đường và biết quay đầu trở lại. Điều căn bản như lời thánh Tông đồ nhắc nhở là hãy mau mắn làm hoà với Thiên Chúa để Người ban ơn hoán cải và đạt hạnh phúc.
Trong bài Tin mừng, thánh Matthêu chú trọng đến ba cột trụ của Mùa Chay là ăn chay, cầu nguyện và làm việc lành phúc đức. Chính ba trụ cột này sẽ giúp con người tiến tới sự thánh thiện của Thiên Chúa.
Vậy, Mùa Chay nhắc nhở chúng ta về tình thương Thiên Chúa qua việc trao ban Người Con Một để gánh tội cho chúng ta. Vì thế, chúng ta hãy cầu xin Chúa chúc phúc để biết sống xứng đáng với tình thương này. Chúng ta cũng hãy cầu xin Chúa để luôn biết làm cho đời sống thiêng liêng của mình trở nên vững mạnh nhờ việc thực thi các trụ cột căn bản của nhân đức là ăn chay, cầu nguyện và làm các việc lành phúc đức.
Fr. Joseph