Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Mathêu (Mt 15, 1-6)
1Bấy giờ có mấy người Pha-ri-sêu và mấy kinh sư từ Giê-ru-sa-lem đến gặp Đức Giê-su và nói rằng: 2“Sao môn đệ ông vi phạm truyền thống của tiền nhân, không chịu rửa tay khi dùng bữa?”. 3Người trả lời: “Còn các ông, tại sao các ông dựa vào truyền thống của các ông mà vi phạm điều răn của Thiên Chúa? 4Quả thế, Thiên Chúa dạy: Ngươi hãy thờ cha kính mẹ; kẻ nào nguyền rủa cha mẹ, thì phải bị xử tử. 5Còn các ông, các ông lại bảo: ‘Ai nói với cha với mẹ rằng: những gì con có để giúp cha mẹ, đều là lễ phẩm dâng cho Chúa rồi, 6thì người ấy không phải thờ cha kính mẹ nữa’. Như thế, các ông dựa vào truyền thống của các ông mà huỷ bỏ lời Thiên Chúa.
Suy niệm: Hiếu đễ trong gia đình
Trong một bài nói về thánh vịnh 101, thánh Augutinô đã viết cách hình tượng về sự lưu truyền các thế hệ như sau : “Các ngài thấy, các thế hệ loài người trên mặt đất cũng giống như những chiếc lá trên cành cây, luôn luôn xanh tươi. Trái đất này cũng mang những con người, như cây mang những chiếc lá. Trái đất đầy dẫy những con người kế tiếp nhau, người này chào đời, trong khi người kia vẫy tay giã biệt. Cây không bao giờ cởi bỏ bộ áo màu xanh của mình, nhưng xin hãy nhìn xuống gốc cây : các ngài đang đạp trên một tấm thảm đầy những chiếc lá khô mục” (Enarratio in Psalmum 101).
Lối so sánh hình tượng này cho phép chúng ta nghĩ về tính liên tục của truyền sinh từ thế hệ này đến thế hệ khác. Nhưng đây cũng là cách dạy chúng ta biết nhìn đến nguồn cội của chính mình.
Vì thế, Hội thánh Việt Nam đã dành ngày Mồng Hai Tết để kính nhớ tổ tiên và ông bà cha mẹ: nhớ đến công lao sinh thành dưỡng dục của các ngài,… để biết yêu mến, biết ơn, vâng lời và giúp đỡ các ngài khi còn sống và đã qua đời. Đây chính là đặc tính đạo hiếu của chúng ta.
“Đạo hiếu là cốt tuỷ của nền văn hoá Việt Nam. Chúng ta hiểu rằng: Hiếu là gốc của Đức. Con người có thể có một trăm nết nhưng hàng đầu vẫn là Hiếu. Chưa từng có người nào hiếu thảo lại bất trung, cũng như chưa từng có người hiếu thảo nào lại bất nhân ».
Cốt lõi của Hiếu bắt đầu bằng: tôn kính cha mẹ lúc còn sống, thờ phượng cha mẹ lúc qua đời. Sách Huấn Ca nói thế này : “Hết lòng tôn trọng cha con và đừng quên những cơn đau đớn của mẹ. Hãy nhớ rằng nhờ họ, con đã sinh ra. Làm sao con báo đền được điều họ cho con?” (Hc 7,27-28). Sách Tôbia cũng dạy rằng :“Hãy thảo kính mẹ con. Đừng bỏ người ngày nào trong suốt đời người. Con hãy ăn ở đẹp lòng người và đừng làm điều chi phiền lòng người cả. Hỡi con, con hãy nhớ là người đã phải trải qua bao nỗi gian lao hiểm nguy vì con khi con còn trong lòng dạ người” (Tob 4,3-4).
Thánh Phaolo nhắc nhở chúng ta trong thư gởi cho tín hữu Côlôse như sau: “Con cái hãy vâng phục cha mẹ trong mọi sự, vì là điều đẹp lòng Thiên Chúa” (Cl 3,20). Ngài cho thấy việc thảo kính cha mẹ sẽ mang lại cho kẻ tôn kính sự sống: “Kẻ làm con, hãy vâng lời cha mẹ theo tinh thần của Chúa, vì đó là điều phải đạo. Hãy tôn kính cha mẹ. Đó là điều răn thứ nhất có kèm theo lời hứa : Để ngươi được hạnh phúc và hưởng thọ trên mặt đất này.”
Lòng biết ơn cha mẹ cũng phải được nói lên bằng đạo hạnh, bằng cầu nguyện khi các ngài đã qua đời. Đó là nhiệm vụ thiêng liêng, là phẩm chất tối cao của con người.
Chính Đức Giêsu, trong bài đọc Tin mừng hôm nay cũng cảnh báo thái độ lơ là trong việc thảo hiếu với cha mẹ. Người cảnh báo việc quên lãng điều luật của Chúa về thảo hiếu và lưu giữ những tập tục của con người : “Thiên Chúa dạy : Ngươi hãy thờ cha kính mẹ, và kẻ nào nguyền rủa cha mẹ, thì phải bị xử tử. Còn các ông, các ông lại bảo : ‘Ai nói với cha với mẹ rằng : những gì con có để giúp cha mẹ, đều là lễ phẩm dâng cho Chúa rồi, thì người ấy không phải thờ cha kính mẹ nữa’. Như thế, các ông dựa vào truyền thống của các ông mà huỷ bỏ lời Thiên Chúa.”
Trong ngày mồng 2 Tết này, chúng ta xin Chúa thưởng công cho các bậc tiền nhân của chúng ta đã qua đời và ban bình an cho ông bà cha mẹ còn sống. Phần chúng ta, chúng ta hãy xin Chúa giúp chúng ta luôn ý thức hơn về bổn phận làm con của mình, và xin cho chúng ta không ngừng nỗ lực sống thực thi những điều Chúa truyền dạy về việc tôn kính các bậc tiền nhân đã khuất và thảo hiếu với những vị còn đang sống.
Trích theo nhiều nguồn khác nhau
